Başı Dumanlı Berit'imde, Bir Ozan İsmâl'imiz Var

Başı Dumanlı Berit'imde, Bir Ozan İsmâl'imiz Var

Ozanımız, 1959 yılında başı karlı ve dumanlı Berit Dağı ile simge olmuş güzel Ericek Kasabamızın yaylalarında kıl çadırının içinde, on iki çocuğun üçüncü evladı olarak doğdu.
Bir Cerit oymağı mensubu olan Ozan İsmâl'in (Baltacı) ataları 19 y.y'da Halep ve Çukurova'dan hayvanlarına otlakiye amacıyla Berit, Binboğa ve Beydağ'na konar göçerlik yaptıkları sırada, Osmanlı'nın hem asayiş ve hemde vergi politikası gereği konar göçerleri yerleşik düzene geçirmeye çalışması nedeniyle, avşarlar, ceritliler, tecirliler bu politikaya " biz ne yer içeriz, Çukurova sivri sinek ve sıtma dolu.." anlayışıyla avşarlar başta olmak üzere ceritliler tecirli oymakları otoriteye baş kaldırarak dağlara çıkarlar.

Meşhurdur Dadaloglu'nun "Kalktı göç eyledi Avşar illeri" türküsü;
Kalktı göç eyledi Avşar illeri
Ağır ağır giden iller bizimdir
Arap atlar yakın eyler ırağı
Yüce dağlar aşan yollar bizimdir

Belimizde kılıncımız kirmanı
Taşı deler mızrağımın termanı
Hakkımızda devlet etmiş fermanı
Ferman padişahın dağlar bizimdir

Dadaloğlu yarın kavga kurulur
Öter tüfenk davulbazlar vurulur
Nice koç yiğitler yere serilir
Ölen ölür kalan sağlar bizimdir.

Bu sosyo-ekonomik amaçlı direniş, Osmaniye-Kanlıgeçit'de sonu katliamlarla neticelensede, türkmen oymaklarından canını kurtaranların bir kısmı Binboğa'lara bir kısmıda yine erişilmez dağları olan Ericek'imizi ozanımız Ismâl'in ecdatları gibi yurt edinirler.

Avcı Kadir ve Cerit Gızı Döndü Hatun'dan doğma Ozanımız, bu acılı hikayelerlerin anlatılariyla okul yüzü görmeden, dağları dost edinip çobanlıkla büyür.

Dağlarda yankı bulan güzel sesi O'nu şairliğe yöneltir. Derken, kendi kendine sazı öğrenerek, O dönemde meşhur olan halk ozanlarımız O'na hep mihmander olur.

Şiire ve saza olan tutkusu bir Allah vergisi olarak yüzlerce şiir ve beste sahibi olmasını sağlar.

Onun bu kabiliyetini gören komutanları askerde, ordu evine ve bando bölüğüne alınmasını geciktirmezler. Askerde edindiği kendince yeterli müzik alt yapısı sayesinde, artık ozanımız özellikle Berit eteklerinde ki başta Ericek olmak üzere Cerit Aşiretinin yogun olduğu Tombak, Karadut ve yine komşu Çardak'lının hep dikkatini çeker.

Eline sazıyla, kendine özgü yanık türkülerini dudaklarından döküldüğü Ozan Ismâl festivallerde, senliklerde, düğünde, toyda aranılan bir sanatçı olmuştur artık.

Ozan İsmail'i, Ozan yapan en önemli unsur hiç şüphesiz O'na anlatıla gelen oymağının çektiği çileler, göçler yani sıra, çocuk yaştan beri dinlediği ağıtlar, düğünleri şen eden o günkü insanlarin oyun ve halay arasında elini kulağına vererek söylediği cerit, tecirli ve Avşar türküleriydu hep.

5e658b7b-50d7-43ae-8e4d-93d37ff523d0.jpg

Töresine, özüne, toprağına bağlı, memleket aşığı bu ozanımızın dilinden ve sazından dökülen Çağrı adlı bir deyişi;

Çağrı

Nasıl methedeyim ata yurdumu
kalemizde Hilal vardır efendim
İngiliz ermeni almış dersini
maraş bize Gülizardır efendim

Andırın pazarcık düzde Türkoğlu
toprağı mücevher barajlar dolu
Çağlayan ceritin cevizi balı
şimdi berit dağı kardır efendim

Ekinözü Nurhak güzel Elbistan
sütçü imam dedemde yazmıştı destan
Afşin Göksunum günlük gülistan
yediler mağarası dardır efendim

Kahramanmaraşım derler adına
meşhur dondurması baktım tadına
Ozan ismailin gel buyur yurduna
dört mevsimi ayva nardır efendim

İç dünyası fırtınalar dolu bu bozan, yer yer hayata gurbete sitemkar da bakar Yıkılasın Gurbet şiirinde bunu anlamak zor değildir.

Yıkılasın Gurbet
Terliyor kalbim baston elimde
Genç yaşta büktüm belimi gurbet
Issız bir tenhada asılı kaldı
Çalamaz sazımın telini gurbet

Döküldü saçlarım Kel oldu başım
Karıştı yüzlerim altmış beş yaşım
Ilçem Goksunum İlim Maraşım
Açmadın soldurdun gülümü gurbet

Hayli yaşlandım görmüyor gözüm
Gidemiyom yola tutmuyor dizler
Azrail peşimde hep beni izler
Nazlı yare bildir izimi gurbet

Ozan Ismailim hep bahtın kara
Doğuştan fakirim bağrımda yara
Nefesim kesilir ahh ara ara
Yad ellerde koyma ölümü gurbet

Dört çocuk babası ozanımız, ününü Berit'lerden aşırarak Afşin, Elbistan, Maraş ve civar illere ulaştırarak, artık bölge ozanı olma başarısı elde etmiştir.

Bu büyük ozanımız icin diileğim, hak ettiği bu başarılarını, Türkiye düzeyine sağlık esenlik içinde ulaştırmasıdır.

Seni hep sevdik be cerit oymağı büyük ozan...

Önceki ve Sonraki Yazılar
YAZIYA YORUM KAT
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Dr. Mustafa Coşkun Kale Arşivi