Rusya ve Amerika, Afganistan’a girerek yıllarca muhasara etmiş ve çatışmalara girmiştir. Mücahitlerden gördükleri direnç karşısında  Rusya umduğunu bulamadan terk etmiş ve yerini Amerika‘ya bırakmıştır. Amerika’ da umduğunu elde edememiş ve Afganistan’ dan çekilmek zorunda kalmıştır.

Biraz Afganistan’ın zenginliğinden bahsedelim; ülkenin işlenmemiş maden zenginliği 3 trilyon doları buluyor. Bu rakam ülkenin yeniden refahını sağlayabilir. Sovyet güçleri işgal sırasında Afganistan’ın doğal gazını kontrol etmek için bir yol haritası çizdi fakat Taliban’ın ülkenin denetimini ele geçirmesinin ardından bu emelinden vazgeçmek zorunda kaldı. 

ABD Enerji Enformasyon İdaresi (EIA) verilerine göre Afganistan’ın doğalgaz rezervi 5 trilyon metre küp civarında. Nükleer enerjide kullanılan uranyum madeni zengini Afganistan’da Bolivya’dan sonra ikinci büyük lityum rezervi yer alıyor.

Almanya, otomobil endüstrisi için Afgan lityumunun peşinde. Lityum yatakları Avrupalı şirketler tarafından işletilebilir. Güney Afganistan’daki Aynak bakır yatağı Avrasya’daki en büyük yatak ve konumu Kabil’e sadece 40 kilometre mesafede. Sadece Hacıgak’taki yüksek kalitedeki demir cevheri rezervlerinin 500 milyon ton olduğu tahmin ediliyor. Bu noktanın yakınlarında kömür yatağı da keşfedildi. Kunduz yakınlarında bakır, kurşun, çinko, Konar-ı Has`ta berilyum, Bedahşah`da yarı-değerli lacivert taşı kaynakları var.

Önceki Afgan Maden ve Petrol Bakanlığı'na göre Afganistan'da yaklaşık 2,5 milyar ton demir cevheri, 1,5 milyar ton mermer ve 1,5 milyar ton daha işletilmemiş nadir toprak minerali bulunuyor. Amerika Birleşik Devletleri Jeolojik Araştırması (USGS), Afganistan'ın maden yatakları üzerinde 34 ilde 24 belirli yerde şaşırtıcı sonuçlarla bir araştırma yaptı: “Afganistan, kullanılabilir demir rezervleri açısından dünyanın ilk on ülkesi arasında yer almaktadır. “

Kandahar ve Badakhshan illerinde 183 milyon ton alüminyum rezervi bulunuyor. Badakhshan ve Gazne illerinde 2.698kg altın rezervi bulunuyor. Badakhshan, Herat ve Baghlan 500 milyon ton kalker rezervine sahiptir.

ABD raporuna göre, Suudi Arabistan petrol açısından ne kadar zenginse, Afganistan da lityum açısından o kadar zengin. Afganistan'da üretimde kullanılan saf uranyum rezervleri de oldukça fazladır.Afganistan'daki petrol ve gaz rezervleri bugüne kadar kullanılmamıştır. Ayrıca inşaatta kullanılan çok sayıda mineral vardır. Diğer bir deyişle, Afganlar altın bir sarayda yaşıyorlar ama onu karınlarını doyurmak için nasıl kullanacaklarını bilmiyorlar, tıpkı Afrika gibi.

İİT Dışişleri Bakanları Konseyi'nin 17. Olağanüstü Toplantısı, İslamabad’da 19 Aralık’ta gerçekleştirilmiştir. Bu toplantıya, İİT (İslam İşbirliği Teşkilatı) üyesi ülkelerin, yabancı ve bölgesel delegasyonların sayısı, 20'si bakanlar düzeyinde ve 10'u bakan yardımcısı düzeyinde olmak üzere 70'e yakın kişi katılmıştır.

İslam İşbirliği Teşkilatı'nın toplantısında konuşan Başbakan İmran Han; ABD'nin 40 milyon Afgan halkına ve Taliban hükümetine ayrı ayrı bakması gerektiğini söyledi. Imran Khan konuşmasında Afganistan gibi bir durumla karşı karşıya olmayan hiçbir ülkenin olmadığını, yıllardır yozlaşmış hükümetlerin olduğunu, terör nedeniyle yaklaşık 80.000 kişinin hayatını kaybettiği Afganistan'daki durumdan en çok Pakistan'ın zarar gördüğünü söyledi. Ve dünya harekete geçmezse, şimdiye kadar yaratılmış en büyük insanlık trajedisi olacak dedi.

İKT'nin bitiminde, Dışişleri Bakanı Shah Mehmood Qureshi, İKÖ üye devletleri tarafından kabul edilen ve Taliban'ın Afganistan'daki geçici hükümetini IŞİD, El Kaide, Tehreek-e-Taliban Pakistan ve Doğu Türkistan İslami Hareketi gibi terör örgütlerinden vazgeçmeye çağıran bir kararı sundu.

Afganistan'da, Taliban'ın geçici hükümetinden bir ortaklık hükümeti kurmasının yanı sıra Afgan kızlarını ve kadınlarını Afgan toplumuna dahil etmesi istendi.

Kararda, İİT Genel Sekreteri Hüseyin Brahim Taha'ya, İslam'da kadın haklarını, adaleti, hoşgörüyü ve kadın ve erkekleri teşvik etmek için Uluslararası İslam Hukuku Akademisi liderliğindeki bir din alimlerinden oluşan bir heyet göndermesi çağrısında bulunuldu.

İİT Genel Sekreteri Hüseyin Brahim Taha, Afganistan'ın ihtiyaçlarını karşılamaya ve bölgede terörün yeniden ortaya çıkmamasını sağlamaya ihtiyaç olduğunu söyledi.

Öte yandan BM İnsani Yardım ve Koordinasyondan Sorumlu Genel Sekreter Yardımcısı Martin Griffith, dünyanın Afganistan'da bir felakete tanık olduğunu ve bir an önce bir şey yapılmazsa oradaki ekonomik ve insani krizin durdurulmayacağını söyledi. Pakistan Dışişleri Bakanı Shah Mehmood Qureshi daha önce toplantıda yaptığı konuşmada Afganistan konusunda geçmişte yapılan hataların tekrarlanmaması gerektiğini söyledi.

Afganistan'daki Taliban hükümetinin geçici dışişleri bakanı Amir Khan Muttaki, toplantıda yaptığı açıklamada, "Afganistan'ın şu anda ekonomik sorunları var ve Allah'a şükür hükümet ile hukuk ve düzen arasında bir sorun yok. " Dedi.

Suudi Arabistan, Afganistan’a bir miktar yardım talebi sözü verdi.

Dünya Gıda Programı, Afganistan'da 3,2 milyon çocuğun akut yetersiz beslenme riski altında olduğunu tahmin ediyor. UNDP, insani krize yönelik acil adımlar atılmazsa Afganların yüzde 97'sinin yoksulluk sınırının altına düşebileceğinden korkuyor.

İnşaallah toplantı Afganistan’ın yeniden toparlanma sürecine girmesine vesile olur. Zira Afganistan’ın önünde zorlu bir süreç var. Taliban Hükümeti yapacakları icraat ile kendilerini kanıtlamaları gerekmektedir. Bankasız bir Afganistan ekonomi ile nasıl baş edecek ? Nasıl bir sistem ile dünyaya adabte olacak ? İzleyip göreceğiz.