Çerkes Sürgünü Unutulmadı!

Siz okurlarımın malumunuz üzere, Çerkes Sürgünü’nü anmak amacıyla, Çerkesler, 1990 yılında, 21 Mayıs'ı dünya çapında, Matem Günü olarak belirlemişlerdir. Sembolik bir anlam taşıyan bu günü Çerkesler özellikle seçmişlerdir. Çünkü 21 Mayıs günü, Rus – Çerkes Savaşı'nın son askeri çarpışması olan Qbaade Muharebesi'nin tarihidir. (Çerkes Matem Günü. Esat Beşer. Maraş Gündem Gazetesi. 21 Mayıs 2026)

Qbaade Muharebesi

21 Mayıs 1864 tarihinde, Kızıl Çayır olarak bilinen bölgede, ezici Rus üstünlüğü karşısında, Çerkesler yenilgiye uğrarlar. Çerkesya ise, tümüyle Rusya’nın kontrolüne geçer. Çerkes Sürgünü'nü tetikleyen bu muharebe, Çerkes Soykırımı sürecinin de zirve noktasıdır. (Çerkes Matem Günü. Esat Beşer. Maraş Gündem Gazetesi. 21 Mayıs 2026)

Kızıl Çayır

“Çerkesya Tarihi’nde büyük önem taşıyan Kızıl Çayır ismi, savaşta yaşamlarını yitiren Çerkes savaşçıların kanlarının nehre akmasıyla ve bölgenin bu şekilde kanla sulanmasıyla ilişkilendirilir.” (Çerkes Matem Günü. Esat Beşer. Maraş Gündem Gazetesi. 21 Mayıs 2026)

Dünya Yasta!

Yaşanılan bu trajediyi hatırlamak ve yaşamını yitirenleri anmak amacıyla, Çerkesler’in Matem Günü kabul ettikleri 21 Mayıs’ta, Rusya Federasyonu'nun Adıgey, Kabardey - Balkar ve Karaçay - Çerkes Cumhuriyetlerinde ve ayrıca, Krasnodar Krayı'nın Çerkes Köylerinde resmi izin günüdür.

21 Mayıs’ta, Abhazya Cumhuriyeti Hükümeti de matem tutar.

Aynı şekilde, Amerika Birleşik Devletleri’nde, Almanya’da, Ürdün’de ve buna ilaveten, Orta Doğu'nun büyük Çerkes diasporasına sahip ülkelerinde de mitingler ve yürüyüşler düzenlenir. Dolayısıyla, dünya çapında matem tutulur.

Türkiye’de ise, Kafkas Dernekleri Federasyonu (KAFFED), Çerkes Dernekleri Federasyonu (ÇERKED) ve Abhaz Dernekleri Federasyonu (ABHAZFED), bu güne özel etkinlikler ve anma törenleri düzenlerler.

Öyle ki, bu törenlerde, Kur'an okunur. Ayriyeten, Nart Ateşi yakılır.

(Çerkes Matem Günü. Esat Beşer. Maraş Gündem Gazetesi. 21 Mayıs 2026)

Nart Ateşi

Çerkes Sürgünü ve Soykırımı Anmalarında, deniz kenarında yakılan Nart Ateşi, yüz elli yılı aşkın zamandan beri, hafızaların canlı tutulmasını, Sürgün Trajedisinin hatırlatılmasını ve Kafkas Kültürünün yaşatılmasını simgeler.

Öyle ki; Nart Ateşi, günümüzde, anavatanlarından koparılan Çerkeslerin sürgünü ve acıyı anmak amacıyla her yıl deniz kenarında yaktıkları sembolik ateştir.

Kuzey Kafkasya Mitolojisi’nde, kahramanların devlerden ateşi alarak, insanlığa yani Nartlara getirmesini ve kültürel aydınlanmayı simgeleyen bu ateş, insanların donmaktan kurtulmasını sağlayan kutsal bir motiftir.

Nart Destanları'nda, devlerin elindeki ateşi, usta kahramanların insanlara getirmesi, insanlığın doğaya karşı mücadelesinde bir dönüm noktasıdır.

Nart Ateşi ayriyeten, sanatın ve medeniyetin başlangıcı kabul edilir.

(Çerkes Matem Günü. Esat Beşer. Maraş Gündem Gazetesi. 21 Mayıs 2026)

En Büyük Göç Dalgası

Göksun’da, Milliyetçi Hareket Partisi'nden Belediye Başkan Adayı olarak, siyasete katılan Dr. Mustafa Coşkun Kale, “Göksun Neden Küçük Bir Türkiye Profilidir?” başlıklı bir yazı kaleme alır ve yazısında, Göksun'a ulaşan en büyük göç dalgasının ne zaman yaşanıldığına ilişkin Osmanlı – Rus Harbi sonrasında, Çarlık Rusyası, Kafkasya insanına reva gördüğü ve onları göçe zorladığı sistematik katliamlarla ve zulümlerle, 1860'lı yıllarda başladığı hatırlatmasında bulunur.

Resmileşen Soykırım

Yerel kültür, tarih ve sosyoloji konularında ayrıca araştırmalar yapan Dr. Mustafa Coşkun Kale, “Göksun Neden Küçük Bir Türkiye Profilidir?” başlıklı yazısında, adı sürgün olan bu soykırımın 21 Mayıs 1864 yılında resmileştiğini vurgular.

Bu Soykırımı Unutmak İmkânsız!

Yetersiz ulaşımla ve hava şartlarıyla, açlıktan kıyıma uğrayan beş yüz binden fazla insanın sürgün yollarında ölümlerinin insanlık tarihinin en acılı dramı sayıldığını ifade eden Dr. Mustafa Coşkun Kale, şöyle bir soru yöneltir: “Tarihin kaydettiği bu soykırımı unutmak mümkün mü?” (Göksun Neden Küçük Bir Türkiye Profilidir? Dr. Mustafa Coşkun Kale. Maraş Gündem Gazetesi. 20 Mayıs 2026)

Çerkes Sürgünü Unutulmadı!

Gazetemiz; Maraş Gündem, 22 Mayıs 2026 tarihinde, "Göksun’da Çerkes Sürgünü Anması: 1864’ün Acısı Dualarla Yâd Edildi" başlığıyla bir haber yayınladı.

Rahmet ve Saygıyla Anıldılar

21 Mayıs 1864 Büyük Çerkes Sürgünü’nde hayatını kaybedenler için, Göksun'da, anlamlı bir anma programı düzenlendiği bildirilen bu haberde, sürgünde yaşamını yitiren Çerkeslerin dualarla anıldıkları aktarıldı.

İnsanlık Tarihini Sarsan Olay

Çerkes Sürgünü Anma Töreni'nin Kahramanmaraş Kafkas Kültür Derneği, Afşin Kafkas Derneği ve Göksun Çerkes Kültür Derneği işbirliğiyle, Fındık Mahallesi’ndeki Çerkes Sürgünü Anıtı önünde gerçekleştirildiği bildirilen gazetemiz haberinde, şu açıklamaya yer verildi:

"Yetkililer, Çerkes Sürgünü’nün yalnızca bir toplumu değil, insanlık tarihini derinden etkileyen acı bir olay olduğuna dikkat çektiler.” (Göksun’da Çerkes Sürgünü Anması: 1864’ün Acısı Dualarla Yâd Edildi. Maraş Gündem Gazetesi. 22 Mayıs 2026)

Tarihi Acılar Unutulmamalı

1864 yılında yaşanılan Çerkes Sürgünü'nün tarihin en büyük insanlık trajedilerinden biri olarak kabul edildiği kaydedildiği bu haberde, Göksun'daki Çerkes Sürgünü Anma Töreni'nde, birlik ve kardeşlik mesajları verildiği belirtildi ve tarihi acıların unutulmaması gerektiği vurgulandı.

Büyük Katılım Sağlandı

Gazetemiz; Maraş Gündem, bu haberinde ayrıca, Çerkes Anma Programı'na çok sayıda protokol üyesinin katılımda bulunduğunu kaydetti.

Öyle ki; günün önemine ilişkin Afşin Kaymakamı Muammer Sarıdoğan ve Afşin Belediye Başkanı Koray Kıraç, özel açıklamada bulundular.

Bunun dışında ayrıca, AK Parti Kahramanmaraş İl Başkanı Muhammed Burak Gül, Kahramanmaraş Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreteri Serdar Atalar, Göksun Belediye Başkanı Selim Cüce ve AK Parti Afşin İlçe Başkanı Burhan Karabulut, Göksun’da, Çerkes Sürgünü Anıtı’ndaki Anma Töreni'ne katılımda bulundular. Duygu dolu bu etkinlikte yer aldılar.

“Ortak Hafıza, Geleceğe Işık Tutmalı”

1864 Çerkes Sürgünü Olayı'nın insanlık tarihinin en acı sayfalarından biri olduğunu vurgulayan Afşin Kaymakamı Muammer Sarıdoğan, “Yaşanan bu büyük acılar, ortak hafızamızda derin izler bırakmıştır. Birlik ve beraberlik içinde geleceğe yürümek hepimizin sorumluluğudur” açıklamasında bulundu.

“Kardeşliğimize ve Değerlerimize Sahip Çıkmalıyız”

Çerkes Halkının yaşadığı sürgün acısının hafızalarda halen canlı olduğunu ifade eden Afşin Belediye Başkanı Koray Kıraç ise, “Bu büyük acıyı unutmayacağız. Kardeşlik bağlarımızı güçlendirerek, ortak değerlerimize sahip çıkmaya devam edeceğiz” açıklamasında bulundu.