Göksun, Türkiye elma üretiminde 15nci sırada yer alan çok önemli bir elma üretim merkezidir. O'nun bu konumu Türkiye ilçeler arası elma üretimi sıralamasında 15nci sıradan daha üst sıralamaya yani ilk onlara yerleştirir.
Göksun'da 1 750 elma üreticimizin, yaklaşık 25 000 dekarda 950 000 adedi verim çağında, gerisi verime yakın yaşta olmak üzere toplam 1 Milyon 100 bin elma ağacı bulunmaktadir. Hamd ettiğim bir hususda; bu üretim potansiyelinin yaklaşık üçte birinin şahsımın Göksun İlçe Tarım Müdürlüğü yaptığı dönemde projelendirip, Göksun Köylüsüne ücretsiz olarak dağıttıgımız elma fidanlarından oluşmasıdır.
Elma üretiminin zorluğunu gerek yöneticilik dönemlerimde gereksede 70'li yıllarda ailemizin de yaptığı üretim dolayısıyla iyi bilirim. Elma yetiştiriciliği, ilkin sermaye gerektirir. Sermaye yani, bahçenin her an ihtiyaç duyduğu para cebinde yoksa sana anında destek olan birlik yada kooperatifin de yoksa bunalır kalırsın. Yâ gelin bacımızın "Ölümlük dirimlik" diye köşede sakladığı üç beş liraya göz dikersin, yada tefecinin tuzağına düşmen kaçınılmazdır. Çünkü, elma bahardan son güz ayına kadar hâ bre senin kesenden yer...
Elma emektir, yorgunluktur; Baharla birlikte, çor- çocuk, "Karnı burnunda" gelinlerin, sırtında emzikli bebe taşıyan kadınların, iki büklüm ninelerin, emmilerin horântaca gün ışırken bahçelere konuştuğu, gün ağarırken yorgunluktan eve zor döndüğü bitmeyen bir yorgunluktur.
Elma bir umuttur, elma bir duadır, yalvarıştır. "Geçen yıllar yüzümüzü güldürmedi, bâri bu sene sâbiler hörmetine, sen bize acı Yâ Râb !" denilen, çaresizliğin, merhamet dilenen sığınılacak bir yer aranan, sırlar dolu bir meyvedir elma...Borç ödenecek, oğlan evlendirilecek, kızı gelin çıkaracak, okul çağındaki çocuklara harçlık gerekecek, iaşe, müyâşe derken her ağaca bakış bile "Nolur !" diye bir yalvarıştır elma. Neyse...
Elma, soğuk fakat korunaklı ortamları seven bir meyvedir. Elma ağaçları; tam güneş alan,
çiçeklerine zarar verebilecek geç donların görülme ihtimalinin düşük olduğu, halk tabiriyle
"duldalık" alanları tercih eder. Bu özellik, genellikle engebeli arazilerde yetiştirilen Göksun
elmasına önemli bir avantaj sağlamaktadır. Göksun elmasını meşhur eden ikinci önemli faktör ise, yüksek rakımı nedeniyle yayla iklimine sahip Göksun'umuzda gece ile gündüz arasındaki belirgin sıcaklık farkı ve
gündüz saatlerindeki yüksek ışık yoğunluğudur. Bu durum, elmaya koyu rengini veren
ANTOSİYANİN oluşumunu artırmakta; İşte bu durum Göksun elmasını rengi ve aromasıyla Türkiye'de aranan çok özel bir elma hâline getirmektedir.
Göksun özelinde elma maliyeti 2026 yılı olarak dekara 22 000 TL olarak tahmin edilmektedir. Belirgin 8 kalem maliyet unsurlarını en azdan en çoğa doğru sıralayacak olursak;
Ara sürüm % 2,00
Pazarlama % 3,00
Pazara hazırlama % 7,00
Su ücreti ve işçilik % 11,00
Gübreleme % 12,00
Hasat % 20,00
İlaçlama ve işçilik % 21,00
Budama % 23,00
Listede de görüldüğü üzere, maliyetlerin yoğunluğu ithal girdi gerektiren ilaçlama, gübreleme, sulama, sürüm olmak üzere ilkin
% 46'larda yoğunlaşsada, pazara hazırlamada işçilik harici mekanizasyonu da dahil edersek
üretim maliyetimizin en az %50'sini gübre, İlaç ve mazot gibi dışa bağlı olduğumuzu ortaya koymaktadır. Bu durumu mazota, gübreye, ilaca gelen en ufak zammın üreticimizi nasıl tedirgin edeceğinin, onun kazancından söküp alma olduğunun açık belirtisi olarak görmek gerekir. İthal girdi ağırlıklı bu üretimde yetiştiricinin üretim maliyetlerini aza indirmek gibi bir şansının olmamasıdır. Üreticinin tek beklentisi ürünününün makul fiyattan satılmasıdır.
2026 yılı dekara elma verimi Göksun'da 2 350 kg olarak beklenmektedir. Güçlü kooperatif ve birlikten yoksun elma üreticilerimiz sahada fır fır dönen tüccar ve onun adamlarının insafıyla karşı karşıya. Marketlerde şu an 200 liraya satılan Göksun elmaları en iyimser rakamlarla 20-25 liraya üreticiden alınmak üzere;
2 350× 20= 47 000 lira, maliyetimiz neydi ?
22 000 ! Ee gübre, İlaç, mazot ve işçi parası derken, hani burada yetiştiricilerin bahardan son güze kadar çor-çocuk horantâca emek ücreti ? Hani bu köylünün fırsat maliyeti? El insaf el insaf
Üretici mi ? Tüccar mı ? ikileminde neden bu devlet hep tüccarın yanında olur anlayabilmiş değilim. Malesef buğdayda da böyle oldu hasat zamanı 12,5'dan alınan buğday şimdi 20 lira ! İki ay oldu olmadı...Kim, kimler bu vurgunu vuranlar veya vurguna göz yumanlar kim kim ?
Bu yıl 60 bin ton olması beklenen Göksun elma yetiştiricileri yetkili yetkisiz her kesim her kesten ilgi bekliyor. Mesala, Sn. Valimiz, elma üretiminin az olduğu bölgelerde ki vali ve kaymakamlar nezninde girişimlerde bulu(du)narak sosyal yardımlaşma vakıflarınca okul öğrencilerine dağıtılmak üzere binlerce ton elma alımları sağlanabilir. Elma sağlıktır...
Üreticinin bir başka derdi de, her yıl ıskarta tabir edilen elmaları meyve suyu fabrikaları 4-5 liradan alınırken, bu yıl yüzüne bile bakan olmaması. Hiç değilse buradan elde edilen gelirle köylü hasat giderlerine katkı sağlıyordu. Bu yıl ondanda mahrum.
Geldik mi şimdi "Devlet fabrika mı yaparmış ?" Sığ anlayışının yıkıldığına. Büyükşehirlerin kuruluşuyla ortadan kaldırılan özel idareler mademki yok, o zaman Büyükşehir Belediyemiz bir an önce "Göksun Meyve Suyu ve Usuresi Fabrikası"nı kurma zamanı gelmedi mi ?