Teklifin gerekçesinde, Elbistan'ın Kahramanmaraş'a 169 kilometre uzaklıkta olması nedeniyle kamu hizmetlerine erişimde yaşanan sıkıntılara ve 6 Şubat depreminde müdahalede yaşanan aksaklıklara dikkat çekildi.
CHP Kahramanmaraş Milletvekili Ali Öztunç, "Elbistan Adıyla Yeni Bir İl Kurulması Hakkında Kanun Teklifi"ni gerekçesiyle birlikte TBMM Başkanlığına sundu. Teklif, Kahramanmaraş'a bağlı Elbistan ilçesi merkez olmak üzere Afşin, Nurhak, Ekinözü ve Göksun ilçeleri ile bu ilçelere bağlı mahalleleri kapsayacak şekilde Elbistan adıyla yeni bir il kurulmasını öngörüyor.
"YENİ İLİN NÜFUSU 282 BİN 876 OLACAK"
Teklifin genel gerekçesinde, Elbistan'ın Kahramanmaraş iline bağlı en büyük ilçe olduğu ve Akdeniz, İç Anadolu ile Doğu Anadolu bölgelerinin kesiştiği noktada yer aldığı belirtildi. TÜİK'in 2025 yılı verilerine göre Elbistan nüfusunun köyleriyle birlikte 2023 depremi sonrası 142 binden 132 bin 36'ya gerilediği aktarılan gerekçede, "Ancak il olması durumunda depremden dolayı gidenlerin dönmesi ve yapılan konutların bitmesiyle nüfusu daha da artacaktır" denildi.
Elbistan'ın il yapılması ve Afşin, Nurhak, Ekinözü ile Göksun ilçelerinin yeni kurulacak ile bağlanması durumunda yeni ilin nüfusunun 282 bin 876 kişi olacağı kaydedildi.
DULKADİROĞLU BEYLİĞİ'NE BAŞKENTLİK YAPTI
Gerekçede, Elbistan'ın tarihi geçmişine de yer verildi. Osmanlı Devleti'ne son katılan beylik olan Dulkadiroğlu Beyliği'ne başkentlik yapan Elbistan'ın, beyliğin başkentinin 1507'de Elbistan'ın savaşta tamamen yakılmasından sonra Maraş'a taşındığı belirtildi.
Elbistan'ın Türkiye'nin dördüncü büyük ovasına sahip olduğu vurgulanan gerekçede, "Coğrafi kesim noktası olması ve tarım, ticaret ve sanayisi ile gelişmiş ilçe niteliği taşıyan Elbistan, 6 Şubat depreminde büyük hasar almış, merkeze uzaklığı sebebiyle müdahale etkin olamamış, birçok hizmette aksamalar yaşanmıştır" ifadelerine yer verildi.
TÜRKİYE'NİN LİNYİT REZERVİNİN YÜZDE 70'İ ELBİSTAN'DA
Elbistan'ın ekonomik yapısında tarım ve tarıma dayalı ticaretin ağırlıklı paya sahip olduğu belirtilen gerekçede, bölgenin en büyük şeker fabrikası olan Elbistan Şeker Fabrikası'nın ovada ve civar illerde yetişen pancarları işlediği kaydedildi. Ayrıca Elbistan'ın, Türkiye'nin linyit rezervinin yüzde 70'ine tekabül eden, 100 kilometrekarelik bir alana yayılmış 3,4 milyar tonluk linyit kömür rezervine sahip olduğu, Afşin-Elbistan A ve B Termik Santralleri ile Türkiye'nin sayılı enerji merkezlerinden biri olduğu vurgulandı.
"170 KM UZAKTAKİ İL MERKEZİNE GİTMEK MANTIKLI DEĞİL"
Gerekçede, Anayasa'nın 126'ncı maddesi ile 5442 sayılı İl İdaresi Kanunu'nun 1'inci maddesine atıf yapılarak, idari bölünmenin coğrafi durum, ekonomik şartlar ve kamu hizmetlerinin gereklerine göre yapılması gerektiği hatırlatıldı. Elbistan'ın il merkezine 169 kilometre uzaklıkta olduğu belirtilerek şu değerlendirmede bulunuldu:
"Elbistan'ın il merkezine 169 km uzak olması kamu hizmetlerinin hızlı, etkili ve verimli bir şekilde verilmesini engellemektedir. Devletin vatandaşlarına hizmet için ayağına gittiği günümüzde Elbistan'dan bir vatandaşın kamu hizmetini almak için yaklaşık 170 km uzaklıktaki il merkezine gitmesi mantıklı değildir."
Elbistan'ın il olması durumunda Nurhak, Ekinözü, Göksun ile Malatya'nın Darende, Akçadağ ve Doğanşehir ilçeleri ve Sivas'ın Gürün ilçesinin sosyoekonomik gelişmesine katkıda bulunacağı savunulan gerekçede, "Elbistanlıların il olmak için sivil toplum kuruluşları ve siyasi parti temsilcileri ile birlikte gerçekleştirdikleri yoğun faaliyetler, kentleşmeye kaynaklık edebilecek hemşerilik bilincine sahip olduklarını göstermektedir. İl olma yolunda birçok kriteri bünyesinde barındıran Elbistan il olmalıdır" denildi.
TEKLİFİN DETAYLARI
Kanun teklifi, Elbistan merkez olmak üzere Afşin, Nurhak, Ekinözü ve Göksun ilçelerini kapsayan yeni bir il kurulmasını düzenliyor. Teklifin geçici maddeleriyle yeni ilde kurulacak kamu hizmet birimlerinin kadrolarının 60 gün içinde Cumhurbaşkanı tarafından ihdas edilmesi, İl Genel Meclisi'nin merkez ilçenin İl Genel Meclis üyelerinden oluşturulması ve İl Özel İdaresi personelinin özlük hakları ile alacak ve borçlarının düzenlenmesi öngörülüyor. Teklifin yürürlük ve yürütme maddeleri de düzenlenerek, kanunun yayımı tarihinde yürürlüğe girmesi ve hükümlerinin Cumhurbaşkanı tarafından yürütülmesi hükme bağlanıyor.