Uluslararası krizler ve yükselen petrol fiyatları nedeniyle beklenen akaryakıt zamlarının yüzde 75’i devlet tarafından Özel Tüketim Vergisi’nden (ÖTV) sübvanse edilecek, böylece tüketiciye yansıyacak fiyat artışı büyük ölçüde sınırlandırılmış olacak.
Akaryakıt Zammı Önceden Engellendi
ABD ve İsrail’in İran’a yönelik operasyonları sonrası küresel petrol piyasalarında yaşanan dalgalanmalar, Türkiye’de benzine ve motorine zam beklentilerini artırmıştı. Önceki gün açıklanan 6,69 TL’lik zam kısa süre içinde iptal edilmiş ve 12 TL üzerinde yeni zam beklentisi oluşmuştu. Ancak hükümet, enflasyonist baskıyı sınırlamak ve vatandaşın alım gücünü korumak amacıyla uzun süredir bekletilen eşel mobil sistemini mart ayı itibarıyla devreye soktu.
Eşel Mobil Nedir ve Nasıl Çalışır?
Eşel mobil, uluslararası petrol fiyatları veya döviz kurundaki artışlara karşı akaryakıt pompa fiyatlarını dengeleyen bir vergi mekanizmasıdır. Temel işleyişi şu şekilde:
- Benzin veya motorin fiyatına 1 TL artış gelmesi gerekiyorsa, devlet bu 1 TL’yi ÖTV’den düşerek pompaya yansıtmaz.
- Fiyatlar düştüğünde ise devlet, daha önce vazgeçtiği vergi gelirini geri alır.
- 2026 model eşel mobil sistemiyle birlikte, oluşacak fiyat artışlarının yüzde 75’i devlet tarafından sübvanse edilecek, geriye kalan yüzde 25’lik artış ise sınırlı bir şekilde vatandaşa yansıyacak.
Uzmanlar, eşel mobil sisteminin yeniden devreye alınmasıyla akaryakıt fiyatlarındaki olası ani artışların önlendiğini vurguluyor. Sistem, tüketici açısından fiyat istikrarı sağlarken, devletin de vergi gelirlerini yönetmesine imkan tanıyor. Bu düzenleme ile Türkiye’de akaryakıt fiyatlarında ani ve yüksek zam dönemine geçiş şimdilik durdurulmuş oldu.